FED Faiz Arttırımına Dair Üç Soru Üç Cevap

1443154710837

FED Faizi neden düşürüp sıfıra yakın tutmuştu ve şimdi neden arttıracak ve faiz hangi oranda artacak ?

Daha önceki yazıda bahsedildiği gibi FED’in en önemli iki amacı işsizlik ve enflasyonu belli bir seviye tutmak. Dolayısı ile bu iki göstergeye göre hareket ediyor.

2008 krizinin çıkış noktası kredili evler ve dolayısı ile bankacılıktı. Dolayısı ile hem reel hem de finansal kriz bir aradaydı. Bu durumda başta yeni yatırımlar olmak üzere ekonominin birçok fonksiyonu durmak üzereydi. Bu da resesyon demekti. FED ise resesyondan depresyone geçişi engellemek için insanların/firmaların borçlanma maaliyetini düşürerek ve neredeyse sıfırlayarak onları ekonomik faaliyetlerde bulunmaya teşvik etti. Örneğin düşük faizde ev kredi almaları, düşük faiz ile yatırım yapmaları vs gibi. Zaten korku ve panik içerisinde olan ekonomik aktörlere bi manada can simidi uzatabilmek için faizleri sıfıra (0.25) indirmişti.

Aynı şeklide ekonominin motorlarının ve dışlilerinin yavaş yavaş işindiğini gören FED bu ısınmayı yani enflasyonu belli bir oranda tutmak için de bu kez faizleri arttırıyor. Kasım ayında açıklanan rakamlar beklenenden daha iyi çıkması yanikriz sonrası işsizliğin yarı yarıya düştüğünü göstermesi sonrası FED’in enflasyonu stabil tutma zorunluğuluna ağırlık vermesi için faizleri arttırıp borçlanma maaliyetini yükselterek muhtemel artan istihdam ile enflasyona yukarı yönlü gelecek baskıyı azaltmayı planlıyor.

FED’in yaklaşık 10 yıldır arttırmadığı faizi bir anda ve çok yüksek ve beklenmedik şekilde arttırmayacağı kesin. Dolayısı ile son bir yılı piyasalara “FED bugün yarın faizi arttıracak” saiyası yayarak bu artışan piyasalar tarafından fiyatlandırılması sağlandı. Oran olarak ise 0.25 baz puan olarak arttıracaktır ve 0.50 lik bir faiz oranına geçecektir. Bu psikolojik etkiler dışında aslına bakılırsa çok büyük etkileri olmaması bekleniyor ancak FED’in bunu açıklarken kullanacağı dil yani politika faizin geleceğine dönük açıklamalar biraz daha fazla etkili olacaktır. Piyasaların ve ekonomistlerin beklentisi keskin bir geçişten ziyade yumuşak bir geçiş ve tepkiyi ölçme şeklinde bir faiz arttırımı olacağı yönünde ve bu da 0.25 olarak görülüyor. Okumaya devam…

Amerikan Merkez Bankası- Fedaral Reserve (FED)- Faizleri Arttıracak mı ?

Janet Yellen, of California, President Barack Obama's nominee to become Federal Reserve Board chair, testifies on Capitol Hill in Washington, Thursday Nov. 14, 2013, before the Senate Banking Committee hearing on her nomination to succeed Ben Bernanke. (AP Photo/Jacquelyn Martin)

Evet, arttıracak!

FED’in yıllardır sıfıra yakın (0.25) tuttuğu faiz oranını artırıp arttırmayacağı arttıracaksa ne zaman ve ne kadar arttıracağı sorulari son aylarda finans dünyasının en popüler konularından birisi. Fakat etkilierini düşündüğümüz de finans dünyasının çok ötesinde birçok ülke ve hatta küçük esnafı dahi etkileyecek öneme sahip olduğu açık.Ozellikle de FED’in yaklasik 10 yildir hic faiz arttiriminda bulunmadigini dusunursek bu etkiyi anlamlandirmak daha da kolaylasiyor.

CAe9O9vWwAE5hvh

Eylül ayındaki FED başkanlarının toplantısında (FOMC) benzer bir tartışma yaşanmış finans dünyası artacak ve sabit kalacak şeklinde tahminlerle ikiye ayrılmıştı. O dönem attığım bir twitter mesajında sabit kalacaklar düşüncesinden yana olduğumu söylemiştim. Nitekim artmamış ve sabit kalmıştı.

Peki bu tahmini yazı tura atarak mı yaptım yoksa bu tahminimin arkasında bazı göstergeler mi vardı ?

Malumunuz benim doktora konum kriz sonrası FED-FOMC kararları daha doğrusu şok etkisi oluşturan kararların gelişmekte olan ülkelere etkisi. Dolayısı ile FED kararlarını önceden tahmin edebilmeye yarayan birkaç parametreye bakmak FED’in ne karar vereceğini az çok tahmin etmeyi kolaylaştırıyor. Fakat yine de her daim FED sürprizlere açıktır ve zaten çalıştığım konu da bu sürprizler biraz da. Okumaya devam…